Van klas naar werkvloer: start pilot beroepenoriëntatie bij OBS De Noorderbreedte
Hoe verbind je de wereld van school met de wereld van werk op een manier die kinderen écht inspireert? Vanuit de Verrijkte Schooldag werken we deze maanden aan een nieuwe aanpak voor beroepenoriëntatie. In Groningen is inmiddels de pilotfase gestart, waarin basisschool OBS De Noorderbreedte, studenten van de Hanzehogeschool, lokale bedrijven en organisaties zoals ANOG en onderwijsontwikkelaars van Op Scherp samenwerken aan een structurele, duurzame en betekenisvolle invulling van beroepenoriëntatie.
Op 22 september vond de kick-off plaats, waarmee de pilot officieel van start ging.
Het ontstaan van het idee
Het initiatief komt van Marja Hovenkamp, projectleider Tijd voor Toekomst in de coalitie Oost-Groningen. Een paar jaar geleden gaven scholen aan dat er binnen Tijd voor Toekomst behoefte was aan meer aandacht voor beroepenoriëntatie.
“Hoe mooi zou het zijn als we de lessen die kinderen al op school krijgen kunnen verbinden met bedrijven in de buurt? Dat maakt onderwijs betekenisvoller én belevenisgericht. Door daarnaast samen te werken met studenten kunnen we deze aanpak duurzaam organiseren.”
Ze ziet in de pilot een duidelijke win-win-win-win situatie:
- scholen krijgen lessen die eenvoudig in te zetten zijn,
- bedrijven leren hoe zij zich kunnen presenteren aan kinderen,
- studenten doen waardevolle praktijkervaring op,
- en kinderen ontdekken nieuwe beroepen en lokale bedrijven.
Van plan naar praktijk
Na een positief besluit in het Bestuurlijke Coalitieoverleg ging de werkgroep aan de slag: een projectplan, bedrijven benaderen, financiering organiseren en studenten vinden die aan de pilot wilden meewerken.
OBS De Noorderbreedte wilde graag aansluiten. De school werkt met de thematische lesmethode Blink Wereld en voor groep 7/8 stond het thema ‘Stem op mijn partij!’ centraal. De pilot moest dus aansluiten op dit thema en de bijbehorende kerndoelen zoals; democratie, klimaat, natuur en energiebronnen.
Bedrijven als inspirerende partners
Onderwijsontwikkelaars Bram van Houten en Ryco Wolbers van Op Scherp zochten een passend lokaal bedrijf bij het thema. Zij begeleiden het proces tussen scholen, bedrijven en studenten.
"Wij zijn onderwijsontwikkelaars die zich graag inzetten voor de samenwerking tussen onderwijs en regio. In deze pilot zoeken wij bedrijven die goed aansluiten bij de thema’s van de school, begeleiden we deze partners in het proces en faciliteren we de samenwerking tussen studenten, scholen en bedrijven. Daarbij onderzoeken we wat de verschillende partijen nodig hebben om dit succesvol te laten zijn. Veel bedrijven willen graag samenwerken met scholen, maar vinden het lastig om dit op een passende en activerende manier te doen, vooral in het basis- en voortgezet onderwijs. Door studenten van de Hanze hierbij te betrekken, ondersteunen we zowel de bedrijven als de studenten in het opdoen van praktijkervaring. Als dit project op schaalbaar blijkt, kunnen we op een inspirerende manier veel kinderen en jongeren laten kennismaken met de beroepspraktijk én de mooie bedrijven in onze regio."
Voor deze pilot hebben ze ANOG (Agrarische Natuurvereniging Oost-Groningen) gevraagd mee te doen. ANOG is een vereniging van ruim 350 boeren die zich samen inzetten voor het versterken en vergroten van de biodiversiteit in Oost-Groningen.
Marianne Ootjers van ANOG is als gastdocent betrokken bij de pilot:
"Wat mij aanspreekt is dat kinderen leren dat er in hun eigen omgeving volop werkmogelijkheden zijn in de natuursector. Het gaat niet alleen om natuur, maar ook om de verbinding met landbouw en het platteland waar ze zelf wonen. We willen de kinderen bewust maken van wat er allemaal gebeurt om de natuur te beschermen; samen met boeren, vogelkenners, de provincie én diverse andere partners."
Om zich goed voor te bereiden op haar gastles, volgde Marianne de didactische vaardigheden‑training bij DNA Next, onderdeel van het Tijd voor Toekomst‑aanbod. Dankzij deze scholing kan zij haar les pedagogisch verantwoorder en passend bij de leerlingen vormgeven.
De gastles maakt onderdeel uit van een lessenreeks van vier lessen. Na haar gastles staat er ook een bezoek aan een lokale boerderij gepland, zodat de leerlingen de praktijk zelf kunnen ervaren.
Vanuit de school zijn directeur Sinet Wageman en leerkracht Joost Keereweer betrokken. Joost geeft de lessen in groep 7/8:
“Voor ons was het belangrijk dat de pilot aansloot bij ons thema over politiek. Die verbinding hebben we gevonden door te werken met debat en door aandacht te besteden aan de geschiedenis van de omgeving. Leerlingen worden hierdoor breder georiënteerd.”
Hij gaf inmiddels de introductieles over verschillende grondsoorten; hierna komt de gastles van Marianne (ANOG).
Onderzoek en begeleiding door Hanzehogeschool
De pilot wordt begeleid en onderzocht vanuit de Hanzehogeschool door Marijke Grotenhuis en Martine Dijk, onderzoekers en begeleiders van de studenten. Zij begeleiden de drie Pabo-ALO studenten die actief betrokken zijn bij het ontwikkelen en uitvoeren van de lessenreeks beroepsoriëntatie. Marijke Grotenhuis is vanuit de Hanzehogeschool betrokken als adviseur en innovatiewerkplaats-facilitator. In de pilot kijkt zij mee met het proces: wat werkt er goed, wat kan beter en welke ideeën ontstaan er voor verdere uitbreiding? Ook helpt zij bij het vormgeven van de pilot en het begeleiden van de studenten. Marijke vindt vooral de ‘vier keer win’-benadering waardevol: kinderen werken aan hun toekomst, bedrijven en scholen vinden elkaar makkelijker, studenten doen praktijkervaring op én het versterkt de samenwerking binnen de regio.
Een van de studenten, Janine Schuur, derdejaars Pabo-ALO student, deelt haar ervaringen:
“Tijdens dit project heb ik met veel verschillende mensen mogen samenwerken. Ik heb me beziggehouden met de lessenreeks over beroepsoriëntatie. Dit onderzoek sprak mij enorm aan, omdat er nog weinig energie wordt gestoken in beroepsoriëntatie binnen het basisonderwijs.
Als student en toekomstige leerkracht iets kunnen betekenen op dit gebied, vind ik heel waardevol. Tot nu toe hebben wij al verschillende lessen voorbereid en uitgevoerd. Ook hebben we veel gesprekken gevoerd met de partijen die meewerken aan dit mooie project.”
Wat we tijdens deze pilot onderzoeken
Met de pilot willen we ontdekken hoe beroepenoriëntatie duurzaam en structureel ingebed kan worden in de regio. Daarom onderzoeken we vier thema’s:
- Primair onderwijs: Hoe voeg je beroepenoriëntatie haalbaar toe aan het lesprogramma en de verrijkte schooldag?
- Hoger onderwijs: Wat is de rol van studenten bij de ontwikkeling en uitvoering van deze programma’s?
- Bedrijven: Hoe kunnen we bedrijven ondersteunen om kinderen op een aantrekkelijke manier kennis te laten maken met hun werk?
- Organisatie: Wat is er nodig om een blijvend, passend aanbod neer te zetten binnen de Innovatie Werkplaats Tijd voor Toekomst?
En nu verder
Naast OBS De Noorderbreedte zijn inmiddels ook CBS De Parel in Muntendam en OBS De Oosterschool in Bellingwolde gestart met de pilot. In het volgende semester wordt de aanpak dus voortgezet en verder ontwikkeld op drie scholen. De eerste lessen worden op dit moment voorbereid en uitgevoerd. Ondertussen blijven andere bedrijven die belangstelling hebben, aangehaakt en geïnformeerd. De komende maanden bouwen we stap voor stap verder aan een model dat straks mogelijk in meer scholen in de regio gebruikt kan worden.
Wil je meer weten over de pilot of meedoen? Neem contact op met Marja Hovenkamp (marja@Impact-M.nl) – projectleider Tijd voor Toekomst Coalitie Oost Groningen.
